Hồ Hoàn Kiếm — quen gọi là hồ Gươm — là trái tim của Hà Nội, gắn với truyền thuyết vua Lê Lợi trả gươm cho Rùa Thần. Giữa hồ là Tháp Rùa cổ kính, còn cầu Thê Húc sơn đỏ dẫn vào ngôi đền Ngọc Sơn linh thiêng.
Giới thiệu
Hồ Hoàn Kiếm, người Hà Nội quen gọi là hồ Gươm, là hồ nước ngọt nằm ngay giữa khu trung tâm thủ đô, được bao quanh bởi những con phố sầm uất và hàng cây cổ thụ rủ bóng xuống mặt nước. Với vị trí đắc địa và ý nghĩa lịch sử – văn hóa đặc biệt, đây được xem là trái tim và biểu tượng của Hà Nội, là điểm hẹn của cả người dân địa phương lẫn du khách thập phương.
Giữa hồ là Tháp Rùa rêu phong soi bóng nước, còn ở góc đông bắc là cụm di tích đền Ngọc Sơn nối với bờ bằng cầu Thê Húc cong cong sơn đỏ rực rỡ. Quanh hồ là không gian đi dạo lý tưởng: buổi sáng sớm rộn ràng người tập thể dục, còn buổi tối lung linh ánh đèn, đặc biệt vào cuối tuần khi khu vực quanh hồ trở thành phố đi bộ nhộn nhịp.
Lịch sử
Tên gọi Hoàn Kiếm — nghĩa là "trả gươm" — gắn với một trong những truyền thuyết nổi tiếng nhất của người Việt. Tương truyền vào thế kỷ 15, vua Lê Lợi nhờ thanh gươm thần đánh đuổi giặc Minh, giành lại độc lập cho đất nước. Sau khi lên ngôi, một lần dạo thuyền trên hồ, nhà vua gặp một con Rùa Thần nổi lên đòi lại gươm báu cho Long Quân; vua trao gươm, rùa ngậm lấy rồi lặn xuống nước. Từ đó hồ mang tên Hoàn Kiếm để ghi nhớ sự tích trả gươm.
Trên một gò đất giữa hồ, Tháp Rùa được dựng vào cuối thế kỷ 19, qua thời gian đã trở thành hình ảnh biểu trưng quen thuộc nhất của hồ Gươm và của Hà Nội. Cụm di tích đền Ngọc Sơn ở phía bắc hồ được xây dựng và tôn tạo qua nhiều giai đoạn, thờ Trần Hưng Đạo — vị anh hùng dân tộc ba lần đánh thắng quân Nguyên Mông — và Văn Xương Đế Quân, vị thần chủ về văn chương, khoa cử.
Dẫn vào đền là cầu Thê Húc — nghĩa là "nơi đậu ánh sáng ban mai" — chiếc cầu gỗ cong sơn màu đỏ son nổi bật, cùng với Tháp Bút, Đài Nghiên ở lối vào tạo thành một quần thể kiến trúc giàu ý nghĩa, tôn vinh truyền thống hiếu học và đạo lý của dân tộc. Cả khu vực hồ và đền Ngọc Sơn đã được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt.
Tham quan
Trải nghiệm ở hồ Hoàn Kiếm có thể chia thành hai phần: dạo quanh hồ và tham quan cụm di tích đền Ngọc Sơn.
- Dạo quanh hồ — con đường ven hồ rợp bóng cây dài chừng 1,7 km, lý tưởng để đi bộ ngắm Tháp Rùa từ nhiều góc, nghỉ chân trên ghế đá và cảm nhận nhịp sống Hà Nội. Hoàn toàn miễn phí.
- Cầu Thê Húc — chiếc cầu gỗ đỏ son dẫn vào đền, là điểm chụp ảnh được yêu thích bậc nhất, đẹp nhất khi nắng sớm hắt lên thành cầu.
- Đền Ngọc Sơn — nằm trên đảo Ngọc giữa hồ, thờ Trần Hưng Đạo và Văn Xương Đế Quân. Trong đền còn trưng bày tiêu bản rùa lớn từng sống ở hồ, gợi nhớ truyền thuyết Rùa Thần.
- Tháp Bút – Đài Nghiên — cụm công trình ở lối vào với hình ngọn bút và nghiên mực, biểu tượng cho khát vọng văn chương, học vấn.
Một vòng tham quan thong thả cả hồ lẫn đền Ngọc Sơn thường mất khoảng 60–90 phút. Nếu đi vào cuối tuần, bạn nên dành thêm thời gian để hòa mình vào không khí của phố đi bộ quanh hồ.
Bản đồ bên dưới đánh dấu vị trí hồ cùng vài điểm lân cận có thể ghép trong cùng buổi tham quan.
Giá vé & giờ mở cửa
Dạo quanh hồ hoàn toàn miễn phí và có thể ghé bất cứ lúc nào trong ngày. Để vào tham quan đền Ngọc Sơn, du khách mua vé khoảng 50.000đ/người; đền thường mở cửa từ 08:00 đến 18:00, học sinh – sinh viên và một số đối tượng được giảm giá.
Hai thời điểm đẹp nhất trong ngày là sáng sớm — khi mặt hồ tĩnh lặng, người dân tập thể dục và ánh nắng nhẹ chiếu lên Tháp Rùa, cầu Thê Húc — và buổi tối, khi hệ thống đèn quanh hồ và Tháp Rùa được thắp sáng, tạo khung cảnh lung linh. Cuối tuần là dịp lý tưởng để trải nghiệm phố đi bộ, nhưng cũng đông đúc hơn nhiều.
Cách đến
Hồ Hoàn Kiếm nằm ngay trung tâm quận Hoàn Kiếm, là đầu mối giao thông của thủ đô nên rất dễ tiếp cận:
- Đi bộ — nếu bạn ở khu Phố Cổ hoặc trung tâm, hồ chỉ cách vài phút đi bộ và là điểm xuất phát lý tưởng để khám phá thành phố.
- Taxi / xe ôm công nghệ (Grab, Be) — thuận tiện từ mọi nơi trong thành phố; tài xế đều quen địa điểm này.
- Xe buýt — rất nhiều tuyến dừng quanh khu vực Bờ Hồ, là lựa chọn tiết kiệm và phổ biến.
- Lưu ý cuối tuần: vào những tối có phố đi bộ, nhiều tuyến phố quanh hồ cấm xe — bạn nên gửi xe ở vòng ngoài rồi đi bộ vào.
Mẹo tham quan
- Đi sáng sớm để bắt trọn khoảnh khắc người dân Hà Nội tập thể dục bên hồ và ánh sáng đẹp nhất để chụp Tháp Rùa, cầu Thê Húc.
- Quay lại buổi tối để ngắm hồ lung linh ánh đèn — một hồ Gươm rất khác so với ban ngày.
- Trang phục lịch sự khi vào đền Ngọc Sơn, vì đây là nơi thờ tự trang nghiêm.
- Đi cuối tuần nếu muốn trải nghiệm phố đi bộ với trò chơi dân gian, biểu diễn đường phố và ẩm thực; ngày thường thì yên tĩnh, hợp để thư giãn.
- Kết hợp lịch trình: từ hồ có thể đi bộ sang Phố Cổ, Nhà thờ Lớn và Nhà hát Lớn. Tham khảo thêm các trải nghiệm ở Hà Nội và gợi ý lộ trình để sắp xếp một ngày trọn vẹn.
Lân cận
Có thể kết hợp hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn với các điểm gần đó trong cùng hành trình:
Đánh giá
★★★★★ 4.7 · 95.000 đánh giá
"Trái tim của Hà Nội, sáng sớm đi bộ quanh hồ rất dễ chịu. Đền Ngọc Sơn và cầu Thê Húc đẹp, nên vào tham quan." — Dũng, Đà Nẵng
"Tối cuối tuần có phố đi bộ vui lắm, nhiều trò chơi và đồ ăn. Buổi đêm hồ lên đèn rất lãng mạn." — Mai, TP.HCM
"Vé đền Ngọc Sơn hợp lý, dạo hồ thì miễn phí. Vị trí trung tâm, đi đâu cũng tiện." — Linh, Hà Nội
Một số liên kết là affiliate — bạn không trả thêm phí, dulich1.com nhận hoa hồng để duy trì nội dung miễn phí.
Thêm bài này vào Chuyến đi của tôi để dễ dàng quay lại khi lên kế hoạch.