Quảng Ninh

Quảng Ninh là tỉnh duy nhất của Việt Nam có cả di sản thiên nhiên thế giới, biên giới đường bộ với Trung Quốc, mỏ than lộ thiên, hàng nghìn hòn đảo và một dãy núi thiêng. Vịnh Hạ Long là lý do 90% khách tới đây, nhưng nó cũng là phần bị khai thác nặng nhất — nếu bạn chỉ đi tour vịnh 6 tiếng rồi về, bạn đã bỏ qua toàn bộ phần còn lại của tỉnh, và phần đó mới là chỗ còn giữ được sự yên tĩnh.

Ai không nên đi: người ghét đám đông và tiếng loa (bờ Hạ Long mùa hè rất ồn), người dễ say sóng mà vẫn cố ngủ đêm trên tàu, và người đi vào tháng 7–9 mà không chấp nhận rủi ro bão — tour vịnh bị huỷ là chuyện thường, không ai đền lịch trình cho bạn.

Tổng quan

Quảng Ninh nằm ở góc đông bắc Việt Nam, kéo dài từ Đông Triều giáp Hải Phòng tới Móng Cái giáp Trung Quốc — một dải hơn 250 km, và đây là điều quan trọng nhất cần hiểu trước khi lên lịch. Người ta hay nói “đi Quảng Ninh” như thể đó là một điểm, nhưng từ Hạ Long ra Móng Cái vẫn còn khoảng 3 giờ xe chạy cao tốc; từ Hạ Long lên Bình Liêu cũng vậy. Bạn phải chọn nhánh chứ không thể ôm hết.

Tỉnh có ba lớp địa hình rõ rệt. Ngoài cùng là biển và đảo — vịnh Hạ Long, vịnh Bái Tử Long, huyện đảo Vân Đồn và Cô Tô, với hàng nghìn đảo đá vôi karst bị nước biển xâm thực qua hàng triệu năm tạo thành hình dạng đặc trưng. Ở giữa là dải đô thị ven biển chạy dọc Quốc lộ 18: Đông Triều, Uông Bí, Quảng Yên, Hạ Long, Cẩm Phả, Vân Đồn, Tiên Yên, Móng Cái. Trong cùng là vùng núi biên giới — Bình Liêu, Ba Chẽ, Hải Hà — nơi có người Tày, Dao, Sán Chỉ sinh sống và gần như không có khách quốc tế.

Cái tên “Quảng Ninh” chỉ có từ năm 1963, khi nhập khu Hồng Quảng với tỉnh Hải Ninh. Nhưng lịch sử vùng này thì cũ hơn nhiều: sông Bạch Đằng ở Quảng Yên là nơi diễn ra ba trận thuỷ chiến quyết định trong lịch sử Việt Nam, và núi Yên Tử là nơi vua Trần Nhân Tông xuất gia lập nên thiền phái Trúc Lâm.

Đặc điểm khiến chuyến đi ở đây khác nơi khác: than. Quảng Ninh là thủ phủ than của Việt Nam, và bạn sẽ thấy điều đó — xe tải than, băng tải, những quả đồi bị bạt ở Cẩm Phả, và bụi. Đây không phải một tỉnh du lịch thuần tuý; nó là một tỉnh công nghiệp nặng có một di sản thế giới nằm bên trong. Hiểu điều đó thì bạn sẽ không sốc khi thấy cảnh vịnh đẹp mê hồn cách một khu cảng than vài chục cây số.

Các thành phố

• Hạ Long — trung tâm tỉnh và cửa ngõ vịnh. Chia hai bờ: bờ Bãi Cháy (khách sạn, cáp treo Nữ Hoàng, Sun World) và bờ Hòn Gai (chợ Hạ Long, đời sống địa phương). Chi tiết ở bài Hạ Long.
• Cẩm Phả — thành phố mỏ, ít khách du lịch, nhưng là điểm xuất phát tốt để ra vịnh Bái Tử Long và có đền Cửa Ông trên đồi nhìn ra biển.
• Uông Bí — cửa ngõ chính lên Yên Tử. Bản thân thành phố không có gì để xem; ngủ ở đây chỉ để sáng hôm sau leo núi sớm.
• Đông Triều — vùng đất tổ nhà Trần, có lăng mộ các vua Trần và làng gốm sứ. Trên đường từ Hà Nội xuống, tiện ghé.
• Quảng Yên — thị xã bên sông Bạch Đằng, có bãi cọc Bạch Đằng, đình Trà Cổ cổ và cây lim giếng rừng. Điểm cho người thích lịch sử.
• Vân Đồn — huyện đảo có sân bay quốc tế Vân Đồn và cảng Cái Rồng đi Quan Lạn, Minh Châu, Cô Tô. Là bản lề của mọi chuyến ra đảo.
• Cô Tô — huyện đảo xa bờ nhất, nước trong nhất tỉnh. Chỉ đi được khi biển lặng.
• Móng Cái — thành phố biên giới với cửa khẩu quốc tế sang Đông Hưng, chợ biên mậu và bãi biển Trà Cổ dài nhất Việt Nam.
• Bình Liêu — thị trấn miền núi biên giới, “Sa Pa của Quảng Ninh” theo cách gọi của dân phượt; cột mốc, sống núi, và mùa cỏ lau.

Điểm đến khác

Vịnh Hạ Long — di sản thiên nhiên thế giới, gần 2.000 hòn đảo đá vôi. Hang Sửng Sốt, hang Đầu Gỗ, đảo Ti Tốp, làng chài Cửa Vạn là các điểm tour tiêu chuẩn. Đọc kỹ Hạ Long trước khi chọn tour.

Vịnh Bái Tử Long — nằm ngay cạnh, cùng dạng địa chất, ít tàu hơn hẳn và không có tour đại trà. Nếu bạn đã đi Hạ Long rồi hoặc muốn tránh đám đông, đây là lựa chọn tốt hơn.

Núi Yên Tử (Uông Bí) — kinh đô Phật giáo Trúc Lâm, chùa Đồng bằng đồng trên đỉnh ở độ cao trên 1.000 m. Có cáp treo hai chặng, cũng có đường bộ leo mất nhiều giờ. Mùa lễ hội (từ mùng 10 tháng Giêng âm lịch, kéo dài suốt mùa xuân) đông kinh khủng.

Đảo Quan Lạn và Minh Châu (Vân Đồn) — bãi cát trắng dài, rừng trâm, ít bê tông hơn Cô Tô. Đây là nơi hợp nhất nếu bạn muốn biển vắng mà không đi quá xa bờ.

Bãi biển Trà Cổ (Móng Cái) — bãi cát thoải kéo dài hàng chục cây số tới mũi Sa Vĩ, điểm cực đông bắc trên đất liền. Nước không trong bằng đảo nhưng bãi rộng mênh mông và gần như không có ai.

Đảo Cô Tô — Bãi Vàn Chảy, Hồng Vàn, cầu Mỵ và cột cờ Tổ quốc. Nước trong nhất trong các đảo gần bờ miền Bắc.

Vườn quốc gia Bái Tử Long — bảo tồn cả biển lẫn rừng trên đảo, có tour sinh thái nhưng cần đăng ký trước; không phải điểm đi tự phát.

Cột mốc 1305 và sống núi Bình Liêu — đường bậc thang lên sống núi biên giới, hai bên là cỏ lau. Đây là bức ảnh nổi tiếng nhất của Bình Liêu, và nó xứng đáng.

Đi đến

Máy bay. Sân bay quốc tế Vân Đồn nằm ở huyện Vân Đồn, cách trung tâm Hạ Long khoảng 50 km. Số đường bay tới đây ít và thay đổi theo mùa, nên hãy kiểm tra lịch bay trước khi tính phương án này. Đa số khách bay tới Nội Bài (Hà Nội) hoặc Cát Bi (Hải Phòng) rồi đi ô tô. Bay nội địa chỉ cần CCCD gắn chip.

Từ Hà Nội bằng ô tô. Cao tốc Hà Nội – Hải Phòng nối tiếp Hải Phòng – Hạ Long – Vân Đồn – Móng Cái là tuyến xương sống. Hà Nội đi Hạ Long thường mất khoảng 2,5 giờ nếu không kẹt; đi thẳng Móng Cái thì phải tính thêm 2,5–3 giờ nữa. Xe limousine và xe khách chạy liên tục trong ngày từ các bến Mỹ Đình, Gia Lâm, Nước Ngầm; xe limousine đón tận nơi trong nội thành Hà Nội là lựa chọn thoải mái nhất.

Từ Hải Phòng. Gần nhất — chỉ hơn một giờ qua cao tốc. Nếu bạn đang ở Cát Bà, có phà và tàu cao tốc nối sang khu vực vịnh; lịch chạy phụ thuộc thời tiết, mùa đông và ngày biển động có thể ngừng.

Tàu hoả. Thực tế không dùng được cho khách du lịch. Tuyến đường sắt tới Quảng Ninh hầu như chỉ phục vụ vận tải than; đừng lên kế hoạch đi tàu.

Từ TP.HCM. Bay ra Nội Bài hoặc Cát Bi rồi đi ô tô. Có thời điểm có đường bay thẳng tới Vân Đồn — kiểm tra lịch trước, đừng mặc định là có.

Tự lái. Cao tốc rộng, chất lượng tốt, có trạm dừng. Đây là tỉnh dễ tự lái nhất miền Bắc. Nhưng Quốc lộ 18 đoạn qua Cẩm Phả có rất nhiều xe tải than — chạy chậm và giữ khoảng cách.

Đi lại

Grab, Xanh SM, Be phủ tốt ở Hạ Long, Cẩm Phả, Uông Bí và Móng Cái. Ở Vân Đồn thì thưa; trên các đảo (Cô Tô, Quan Lạn) thì không có — phương tiện là xe điện, xe ôm, hoặc xe máy thuê. Đừng bao giờ lên xe của người chèo kéo ở bến tàu mà chưa hỏi giá; nói giá và chốt trước khi lên xe.

Xe khách nội tỉnh chạy dọc Quốc lộ 18 nối các thành phố, tần suất tốt vào ban ngày. Đây là cách rẻ để nhảy giữa Hạ Long – Cẩm Phả – Vân Đồn – Tiên Yên – Móng Cái.

Tàu ra đảo. Từ cảng Cái Rồng (Vân Đồn) đi Quan Lạn, Minh Châu, Cô Tô; từ cảng quốc tế Ao Tiên cũng có tuyến. Tàu cao tốc chạy theo lịch cố định nhưng bị huỷ khi biển động — mùa mưa bão đừng đặt lịch sát ngày bay về. Mua vé khứ hồi và luôn dự phòng một ngày.

Xe máy thuê được ở Hạ Long, Bình Liêu và trên các đảo. Ở đảo thì xe máy là phương tiện hợp lý nhất. Ở Bình Liêu, đường lên các cột mốc dốc và hẹp — chỉ chạy nếu bạn thực sự vững tay; đọc phượt xe máy.

Đường đèo và đường biên. Các cung ở Bình Liêu, Ba Chẽ, Hải Hà có dốc gắt, cua tay áo, sương mù buổi sáng mùa đông và ít sóng điện thoại ở vài đoạn. Đi trong ngày, xuất phát sớm, không chạy tối. Khu vực sát đường biên có nơi cần giữ khoảng cách và tuân theo biển báo của biên phòng — không tự ý vượt qua vạch mốc.

Tiền. VietQR dùng được rộng rãi ở thành phố và khách sạn. Nhưng chợ Hạ Long, chợ Móng Cái, hàng quán trên đảo và tàu thuyền nhỏ vẫn ưu tiên tiền mặt — trên đảo có ATM nhưng hay hết tiền vào cuối tuần cao điểm, nên rút đủ từ đất liền. Dùng SIM Việt Nam; sóng tốt ở ven biển và trên đảo lớn, yếu ở vùng núi biên giới.

Mùa nào đi

Tháng 3 – 5: đẹp nhất. Trời khô dần, biển lặng, chưa nóng, chưa đông. Đây là mùa lý tưởng để đi vịnh và ra đảo.

Tháng 6 – 8: cao điểm nội địa. Biển ấm, nắng đẹp — nhưng đông kín, giá phòng cao, và đây cũng là mùa bão. Bão hoặc áp thấp đổ vào vịnh Bắc Bộ khiến toàn bộ tàu ra vịnh và ra đảo bị cấm rời bến, có khi 2–3 ngày liền. Nếu buộc phải đi mùa này, đừng để chuyến đảo vào ngày cuối cùng của kỳ nghỉ.

Tháng 9 – 11: lựa chọn tốt thứ hai. Bão giảm dần từ cuối tháng 9, trời trong, biển đẹp. Riêng tháng 11 là mùa cỏ lau Bình Liêu — sống núi biên giới trắng xoá, đây là cảnh đáng đi nhất của vùng núi trong năm. Cũng khoảng thời gian này là mùa hoa sở nở trắng ở Bình Liêu, thường vào tháng 12.

Tháng 12 – 2: lạnh, nhiều sương mù và mù biển. Vịnh Hạ Long mùa này thường mờ đục, ảnh không đẹp, nhưng vắng và giá rẻ. Từ mùng 10 tháng Giêng âm lịch, hội xuân Yên Tử khai mạc và kéo dài suốt ba tháng xuân — nếu bạn đi lễ thì đây là lúc; nếu bạn muốn leo núi yên tĩnh thì tránh hẳn.

Quy tắc chung: kiểm tra dự báo bão trước 48 giờ với mọi kế hoạch ra vịnh hoặc ra đảo trong tháng 6–9, và đừng tin lời hứa “chắc chắn chạy” của bên bán tour — quyết định cấm biển thuộc về cảng vụ.

Xem

Vịnh Hạ Long — hang Sửng Sốt và đảo Ti Tốp. Đây là cặp điểm tiêu chuẩn của mọi tour. Hang Sửng Sốt lớn và được chiếu sáng khá kịch tính, đi hết mất khoảng 45 phút, đường có bậc. Đảo Ti Tốp có bãi tắm nhỏ và 400 bậc lên đỉnh nhìn toàn cảnh — leo mất 15–20 phút, rất đông vào chiều muộn. Hợp với mọi đối tượng, trừ người khó đi lại vì bậc nhiều và trơn.

Làng chài trên vịnh (Cửa Vạn, Vung Viêng). Chèo thuyền nan hoặc kayak len vào các áng nước. Khoảng 1 giờ. Đây là phần yên tĩnh nhất của tour vịnh và là phần đáng tiền nhất — đừng bỏ để ngủ trưa trên tàu.

Chùa Đồng, Yên Tử. Đi cáp treo hai chặng rồi vẫn phải leo bộ đoạn cuối trên đá, tổng cộng nửa ngày. Đỉnh núi thường mù và gió mạnh. Hợp với người còn khoẻ và người đi lễ; người lớn tuổi có thể dừng ở chùa Hoa Yên giữa chừng, vẫn đáng.

Đền Cửa Ông (Cẩm Phả). Đền lớn trên đồi nhìn thẳng ra vịnh Bái Tử Long, kiến trúc còn nguyên và view thì rất đẹp. Cần 45 phút, tiện đường khi chạy Quốc lộ 18 ra Vân Đồn.

Bãi cọc Bạch Đằng và di tích Quảng Yên. Nơi lưu dấu các trận thuỷ chiến trên sông Bạch Đằng. Hiện vật khiêm tốn — đây là điểm dành cho người đọc sử, không dành cho người xem cảnh. Cần 1–2 giờ nếu ghép cả cụm đình, chùa, miếu ở Quảng Yên.

Cột mốc 1305 và sống núi Bình Liêu. Leo bậc thang lên sống núi, hai bên cỏ lau, tầm nhìn mở sang cả hai phía biên giới. Mất khoảng 1–1,5 giờ cả lên lẫn xuống, dốc thật. Hợp với người trẻ và người đi bộ tốt; không hợp trẻ nhỏ và người sợ độ cao.

Mũi Sa Vĩ và bãi Trà Cổ (Móng Cái). Điểm “đặt nét bút đầu tiên trên bản đồ” ở cực đông bắc. Bãi biển rộng và vắng đến mức lạ; đi bộ dọc bãi lúc hoàng hôn là trải nghiệm chính, chứ không phải tắm.

Cầu Mỵ và bãi Hồng Vàn (Cô Tô). Bãi đá trầm tích xếp lớp bị sóng bào mòn, nhìn rất lạ; nước quanh đảo trong hơn hẳn khu vực gần bờ. Cần nửa ngày kèm bãi tắm.

Làm

Trên vịnh

Ngủ đêm trên du thuyền là trải nghiệm khác hẳn tour trong ngày: bạn thấy vịnh lúc chiều tàn và sáng sớm, khi tàu ngày đã về hết. Chọn tour 2 ngày 1 đêm hoặc 3 ngày 2 đêm; loại 3 ngày đi được sang vùng Lan Hạ – Bái Tử Long ít tàu hơn. Nếu bạn say sóng, uống thuốc trước khi lên tàu chứ đừng chờ tới lúc thấy khó chịu.

Chèo kayak trong các áng kín. Đây là cách duy nhất để vào những khoang nước bao quanh bởi vách đá. Mặc áo phao, và không tách đoàn.

Bơi ở bãi trên đảo Ti Tốp — nước ổn vào mùa hè, nhưng đông. Đi sớm hoặc bơi lúc các tàu khác đang ăn trưa.

Trên bờ và trên núi

Leo Yên Tử theo đường bộ nếu bạn muốn đúng tinh thần hành hương: đường rừng, qua các am và tháp tổ, mất nhiều giờ. Lên bộ xuống cáp là phương án cân bằng.

Trekking Bình Liêu theo tuyến cột mốc 1300 – 1302 – 1305. Đi vào tháng 10–12 để có cỏ lau và trời khô. Thuê người địa phương dẫn nếu bạn đi lần đầu.

Đạp xe hoặc chạy xe máy quanh đảo Quan Lạn — đảo dài, đường bê tông chạy giữa rừng trâm ra bãi biển. Nửa ngày là hết đảo.

Đi chợ biên giới Móng Cái — hàng Trung Quốc giá rẻ, nhưng chất lượng hên xui và trả giá là bắt buộc. Xem là chính, mua là phụ.

Tắm khoáng nóng Quang Hanh (Cẩm Phả) — nguồn nước khoáng mặn nổi tiếng của tỉnh, nay có khu tắm onsen kiểu Nhật. Hợp làm điểm nghỉ sau ngày leo Yên Tử.

Ăn

Chả mực Hạ Long — mực tươi giã tay, rán vàng, ăn với xôi trắng hoặc bánh cuốn. Đây là món đặc trưng số một của tỉnh và bạn nên ăn ở bờ Hòn Gai (khu chợ Hạ Long) chứ không phải ở nhà hàng phục vụ đoàn bên Bãi Cháy.

Sá sùng (Vân Đồn, Quan Lạn) — con “địa sâm” đào ở bãi cát, rang khô rất đắt, thường dùng nấu nước dùng. Sá sùng khô là món quà đắt tiền nhất bạn có thể mang về từ đây; mua ở nơi có nguồn gốc rõ ràng vì hàng trộn rất nhiều.

Ngán — loài nhuyễn thể đặc trưng vùng vịnh, thường nướng, hấp hoặc pha rượu ngán. Ăn ở quán hải sản ven biển Hạ Long và Cẩm Phả.

Bánh gật gù (Tiên Yên) — bánh tráng cuốn dày, mềm, chấm nước mắm chưng mỡ hành và thịt băm. Ăn cùng khâu nhục Tiên Yên. Đây là điểm dừng ăn trưa đúng bài trên đường ra Móng Cái.

Gà đồi Tiên Yên — gà thả đồi, luộc hoặc hấp, thịt chắc. Một trong những món gà ngon nhất miền Bắc.

Cà sáy Tiên Yên — vịt lai ngan, nướng hoặc quay, chấm nước xì dầu pha gừng.

Hải sản trên đảo (Cô Tô, Quan Lạn) — tôm, ghẹ, ốc, cá song. Cách rẻ nhất là mua ở chợ cá buổi sáng rồi nhờ nhà nghỉ chế biến, tính công theo món. Hỏi giá công trước.

Nước khoáng Quang Hanh — theo Wikivoyage, đây là thứ đồ uống đặc sản của tỉnh; bán ở khắp nơi.

Ăn ở đâu và khi nào: hải sản ngon nhất vào buổi sáng ngay sau khi tàu cá về (chợ Hạ Long, chợ Cái Rồng, chợ trên đảo). Buổi tối, các dãy quán ven biển Bãi Cháy tiện nhưng giá cao và chất lượng trung bình. Với đồ ăn miền Bắc nói chung, xem ẩm thực Việt Nam.

Ngủ

Trên vịnh. Một đêm du thuyền là khoản đáng chi nhất của cả chuyến. Phân khúc rất rộng, từ tàu gỗ bình dân tới tàu vỏ thép cao cấp có bồn tắm. Đọc kỹ hành trình: tàu rẻ thường chỉ chạy vòng lõi vịnh đông tàu; tàu tốt hơn đi sang khu Lan Hạ hoặc Bái Tử Long.

Bờ Bãi Cháy (Hạ Long). Nơi tập trung khách sạn lớn, resort, gần cáp treo và công viên. Hợp với gia đình có trẻ nhỏ và người muốn tiện nghi.

Bờ Hòn Gai (Hạ Long). Khách sạn nhỏ, nhà nghỉ, homestay, giá mềm hơn và ăn uống địa phương ngon hơn. Hợp với người đi tự túc.

Uông Bí. Chỉ để ngủ trước khi leo Yên Tử sáng sớm; có cả khu lưu trú ngay chân núi.

Trên đảo (Cô Tô, Quan Lạn, Minh Châu). Chủ yếu là nhà nghỉ và homestay, một vài resort nhỏ. Mùa hè cao điểm và các dịp lễ, đảo cháy phòng thật sự — đặt trước ít nhất vài tuần, đừng ra đảo rồi mới tìm.

Bình Liêu và vùng núi. Homestay của người Tày, Dao là lựa chọn chính; đơn giản, sạch, và chủ nhà thường dẫn đường được.

So giá và xem phòng: Booking cho khu Hạ Long, Booking cho Cô Tô, Booking cho Móng Cái.

An toàn

Bão và cấm biển. Đây là rủi ro thật và lớn nhất. Trong khoảng tháng 6–9, khi có bão hoặc áp thấp, cảng vụ cấm toàn bộ tàu du lịch rời bến — tour vịnh huỷ, tàu ra đảo dừng, và người đang ở trên đảo có thể mắc kẹt nhiều ngày. Luôn để một ngày đệm trước chuyến bay về, và mua vé đảo có thể đổi ngày nếu được.

Say sóng và biển động. Ngay cả khi không cấm biển, sóng cấp 4–5 cũng đủ làm chuyến tàu thành cực hình. Uống thuốc chống say trước khi lên tàu 30–60 phút.

Tắm biển. Bãi trên đảo có chỗ dốc đột ngột và dòng rút. Chỉ tắm ở khu có phao và có cứu hộ, không tắm sớm trước khi có người trực, không tắm sau khi uống rượu.

Cò mồi và ép giá. Ở bến tàu, cửa khẩu Móng Cái và các bãi đỗ ven điểm tham quan có hiện tượng chèo kéo, đổi tiền, dẫn khách vào cửa hàng và ép giá xe. Chốt giá trước, không đưa tiền trước, và không đổi tiền ở người đứng đường tại khu biên giới.

Tour vịnh giá rẻ bất thường. Tour rẻ hơn mặt bằng nhiều thường bù bằng cách nhồi khách, cắt điểm, và ép mua hàng ở “cửa hàng ngọc trai”. Đọc lịch trình chi tiết và hỏi rõ tàu ngủ ở khu nào trước khi đặt.

Xe tải than trên Quốc lộ 18. Đoạn Cẩm Phả có mật độ xe tải nặng cao; bụi và điểm mù lớn. Không vượt ở đoạn cua, không đi sát đuôi.

Đường núi biên giới. Bình Liêu và Ba Chẽ có sương mù dày vào sáng sớm mùa đông, dốc trơn sau mưa, và vài đoạn không có sóng. Đi ban ngày, đi theo nhóm, và báo cho chủ homestay biết lộ trình.

Khu vực biên giới. Tôn trọng biển báo, không quay phim chụp ảnh ở nơi có biển cấm, và mang theo giấy tờ tuỳ thân khi lên khu vực cột mốc.

Hợp với ai

Rất hợp: người đi Việt Nam lần đầu và muốn thấy vịnh Hạ Long (đây là điểm phải đi, dù đông); gia đình có trẻ nhỏ nếu ở Bãi Cháy và đi tour nửa ngày; cặp đôi muốn một đêm du thuyền; dân trekking vào mùa cỏ lau Bình Liêu.

Hợp vừa: người tìm biển đẹp — nước ở vịnh không trong, phải ra tới Cô Tô hoặc Quan Lạn mới có nước trong; người lớn tuổi — vịnh thì ổn, nhưng Yên Tử và Bình Liêu đòi hỏi thể lực thật.

Không hợp: người ghét đông và ghét thương mại hoá (khu lõi vịnh mùa hè rất nặng); người dễ say sóng mà lại muốn ngủ đêm trên tàu; người có lịch cứng trong mùa bão, vì bạn không kiểm soát được việc cấm biển; và người kỳ vọng một tỉnh biển nguyên sơ — Quảng Ninh là tỉnh công nghiệp có biển.

Chốt số đêm: 1 đêm là quá ít; 3 đêm là con số đúng cho lần đầu (1 đêm trên vịnh + 2 đêm bờ/nhánh phụ); 5 đêm nếu muốn thêm Cô Tô hoặc Bình Liêu tử tế.

Vùng phụ cận

• Hang Đầu Gỗ — nằm trong cụm đảo trung tâm vịnh Hạ Long, gần đảo Ti Tốp. Là một trong những hang lớn và nổi tiếng nhất vịnh, nhiều nhũ đá tự nhiên, và gắn với truyền thuyết quân Trần Hưng Đạo từng giấu cọc gỗ ở đây trước trận Bạch Đằng. Nằm trên hầu hết các tuyến tour trung tâm vịnh, thường đi cùng hang Thiên Cung trong một buổi — không cần đặt riêng, tour vịnh tiêu chuẩn nào cũng ghé.
• Hang Thiên Cung — sát ngay hang Đầu Gỗ, cùng nằm trong cụm đảo trung tâm, đôi khi bị nhầm là một với nhau vì luôn đi kèm nhau trong lịch trình. Vòm hang cao, nhũ đá dày và được chiếu sáng, tạo cảm giác hoành tráng hơn so với quy mô thực tế đi lại bên trong không lớn. Đường vào có bậc, không hợp người khó leo cầu thang.
• Chùa Ba Vàng (Uông Bí) — ngôi chùa lớn trên núi thuộc thành phố Uông Bí, cùng khu vực với Yên Tử nhưng là một quần thể tách biệt, không nằm trên đường lên chùa Đồng. Quy mô kiến trúc lớn và lượng khách viếng khá đông, nhất là dịp lễ đầu năm; nếu đã lên Uông Bí để leo Yên Tử, đây là điểm ghé thêm trong ngày, không đòi hỏi leo núi.

Các điểm quen thuộc khác của tỉnh — vịnh Bái Tử Long, Cô Tô, Yên Tử, đảo Ti Tốp, đền Cửa Ông — đã có mô tả riêng ở các mục “Điểm đến khác” và “Xem” phía trên, không nhắc lại ở đây để tránh trùng.

Đi tiếp

• Hạ Long — trung tâm của tỉnh, bài chi tiết về vịnh và cách chọn tour.
• Cát Bà — đảo lớn kề bên, cùng hệ karst, nhiều rừng và ít du thuyền hơn.
• Hải Phòng — cửa ngõ gần nhất, ăn ngon, có sân bay Cát Bi.
• Hà Nội — điểm xuất phát và điểm kết thúc của gần như mọi lịch trình miền Bắc.
• Miền Bắc — bối cảnh chung để xếp Quảng Ninh vào chuyến dài hơn.

Bài phỏng theo Quảng Ninh trên Wikivoyage, theo giấy phép CC BY-SA 4.0.